Metabolizma; vücudun enerji üretmek, enerji harcamak ve yaşam fonksiyonlarını sürdürmek için gerçekleştirdiği biyokimyasal olayların tümüdür. Metabolizma yaş, cinsiyet, hormonal denge, kas kütlesi, fiziksel aktivite, genetik hapı, stres gibi faktörlerden etkilenir.
Metabolizmamızın yavaşlamasını önlemek ve hızlandırabilmek için genetik faktörleri değiştiremeyiz ama çevresel faktörleri değiştirebiliriz.
İlk olarak metabolizmanın yavaşlamaması için yapabileceklerimize gelirsek öncelikle uzun süreli açlıklardan ve kısa sürede ağırlık kaybı hedefiyle yapılan çok düşük kalorili diyetlerden uzak durulması gerekmektedir. Uzun süreli açlıklarda enerji dengesini korumaya çalışan vücut hayatta kalmaya odaklanır ve harcadığı enerjiyi azaltır. Böylelikle de metabolizma yavaşlamış olur. Bir diğer dikkat edilmesi gereken konular ise uyku düzeni ve stres seviyesidir. Düzensiz uyku ve stresli bir yaşam hormonal dengeyi bozar, iştahı artırır ve metabolizmanın yavaşlamasına neden olur. Ayrıca vücut için hayati öneme sahip suyu yeterince tüketmemek de metabolizma üzerinde olumsuz etki oluşturur.
Peki ya metabolizmayı hızlandırmak için neler yapabiliriz? Düzenli fiziksel aktivite bu konudaki vazgeçilmezlerimizden biridir. Düzenli fiziksel aktivite özellikle de direnç egzersizleri kas oluşumumuza katkı sağlar. Kas dokusu yağ dokusuna göre çok daha fazla enerji tüketir. Bu da metabolizmanın hızlanması demektir. Dikkat etmemiz gereken bir diğer nokta ise yeterli protein tüketimidir. Proteinlerin sindiriminde karbonhidrat ve yağlara göre daha fazla enerji harcanır. Ayrıca yeterli protein tüketimi kas kütlesinin oluşumuna da katkı sağladığı için metabolizmayı hızlandırmaktadır. Gün içinde uzun süreli açlıklarda vücudun kendini koruma moduna almaması için aralara dengeli ara öğünler eklemek vücudun enerji dengesine katkı sağlayarak metabolizmanın hızlanmasına katkı sağlar.
Sonuç olarak metabolizmayı hızlandırmanın tek bir mucizevi yöntemi yoktur. Dengeli beslenme, düzenli fiziksel aktivite, yeterli su tüketimi, kaliteli uyku, mümkün olduğunca stressiz yaşam ve bunları sürdürülebilir kılmak metabolizmanın sağlıklı çalışmasının temelini oluşturur. Metabolizmayı desteklemek için sürdürülebilir dengeli yaşam tarzını benimsemeli ve bu konuda emek vermeliyiz.
Sağlıklı günler dilerim.
Dyt. Nida TIRAŞÇI
İletişim: dyt.nidatirasci@gmail.com
